در کشاورزی امروز که حرکت به سمت راهکارهای پایدار و ارگانیک شتاب گرفته است، بسیاری از کشاورزان به دنبال محصولاتی هستند که بتوانند چندین مشکل را به طور همزمان و بدون آسیب به محیط زیست حل کنند. در این میان، نام سرکه چوب به عنوان یک محصول چندکاره و طبیعی، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. اما پرسش اصلی این است که سرکه چوب چیست و چه کاربردهایی در کشاورزی دارد؟
این مایع ارگانیک که از دل طبیعت به دست میآید، یک ابزار قدرتمند در دست کشاورز هوشمند است که می تواند هم به عنوان اصلاح کننده خاک، هم به عنوان محرک رشد و هم به عنوان یک کنترل کننده طبیعی برای آفات و بیماریهای خاکزی عمل کند. این راهنمای جامع، شما را با دنیای شگفتانگیز سرکه چوب، خواص علمی و کاربردهای عملی آن در باغ و مزرعه آشنا می کند.
سرکه چوب که با نام های اسید چوب یا اسید پیرولیگنئوس نیز شناخته میشود، یک محصول جانبی طبیعی است که از فرآیند حرارت دادن چوب در غیاب اکسیژن (فرآیندی به نام پیرولیز) برای تولید زغال به دست می آید. دودی که از این فرآیند حاصل می شود، پس از سرد شدن، به مایعی قهوهای رنگ تبدیل میشود که همان سرکه چوب است.
این مایع یک ترکیب ساده نیست، بلکه یک محلول پیچیده و غنی از بیش از ۲۰۰ نوع ترکیب آلی مختلف است. اجزای اصلی آن شامل اسید استیک (که عامل اصلی خاصیت اسیدی آن است)، متانول، فنولها، کتونها و استرها می باشد. همین ترکیبات پیچیده و طبیعی، منشا خواص چندگانه سرکه چوب در کشاورزی هستند.
خواص سرکه چوب در کشاورزی آن را به یک راهکار چندمنظوره تبدیل کرده است که می تواند به طور همزمان چندین مشکل رایج در باغات، به ویژه در خاکهای ایران را هدف قرار دهد.
یکی از مهمترین کاربردهای سرکه چوب، خاصیت اسیدی قوی آن است. این ویژگی به کاهش pH خاکهای قلیایی و آهکی کمک شایانی میکند. این کاهش pH باعث می شود عناصر غذایی حیاتی مانند آهن، روی و منگنز که در خاک های قلیایی قفل شده و غیرقابل جذب هستند، آزاد شده و به راحتی در دسترس ریشه گیاه قرار گیرند.
ترکیبات آلی فراوان موجود در سرکه چوب، منبع غذایی عالی برای میکروارگانیسمهای مفید خاک (باکتریها و قارچها) هستند. با افزایش جمعیت و فعالیت این موجودات زنده، حاصلخیزی خاک به طور طبیعی افزایش یافته، ساختار فیزیکی خاک بهبود پیدا کرده و چرخه مواد غذایی تسریع می شود.
سرکه چوب به عنوان یک ابزار ارگانیک در مدیریت آفات و بیماریها نیز کاربرد دارد:
سرکه چوب برای نماتد: یکی از برجستهترین خواص آن، کنترل نماتدهای مضر ریشه است. سرکه چوب با تغییر pH و ایجاد محیطی نامطلوب در خاک، به کاهش جمعیت نماتدها کمک کرده و همزمان با تقویت سیستم دفاعی ریشه، خسارت آنها را به حداقل میرساند.
خاصیت قارچ کشی و باکتری کشی: ترکیبات فنولی موجود در آن، خاصیت ضدعفونی کنندگی داشته و می تواند به کنترل برخی از قارچها و باکتریهای بیماریزای خاکزی کمک کند.
دافع حشرات: بوی خاص سرکه چوب می تواند به عنوان یک دافع طبیعی برای برخی حشرات مانند شتهها عمل کند.
سرکه چوب با تحریک فعالیت ریشه، به رشد و گسترش بهتر آن کمک می کند. سیستم ریشه قویتر به معنای جذب بهتر و موثرتر آب و عناصر غذایی از خاک است که در نهایت به گیاهی سالمتر، قویتر و پربارتر منجر می شود.
برای بهرهمندی کامل از مزایای سرکه چوب، استفاده از یک محصول استاندارد، خالص و با آنالیز مشخص ضروری است. کود مایع ماکس وود (Max Wood) از شرکت «به رشد کویر رفسنجان»، یک راهکار تخصصی و ارگانیک است که با بالاترین کیفیت برای پاسخ به نیازهای کشاورزی ایران تولید شده است.
ماکس وود یک سرکه چوب کاملا ارگانیک و سازگار با محیط زیست است که با یک آنالیز قدرتمند، حداکثر کارایی را برای باغ شما به ارمغان می آورد.
اسیدیته بسیار بالا pH) کمتر از 3 ) : این ویژگی، ماکس وود را به یک اصلاح کننده بسیار قوی برای کاهش سریع pH خاک های قلیایی و افزایش جذب عناصر غذایی تبدیل کرده است.
سرشار از مواد آلی (۱۸%): درصد بالای ماده آلی در این محصول، آن را به یک منبع انرژی غنی برای میکروارگانیسمهای مفید خاک تبدیل کرده و به احیای سریع حاصلخیزی خاک کمک می کند.
کربن آلی بالا (۱۰%): کربن آلی به بهبود ساختمان فیزیکی خاک، افزایش تخلخل و ظرفیت نگهداری آب کمک شایانی می کند.
فرمولاسیون مایع و آماده مصرف: ماکس وود به رشد به صورت مایع و آماده برای استفاده در تمام سیستم های آبیاری (قطرهای، بارانی و...) است که مصرف آن را بسیار آسان می کند.
بهترین و مؤثرترین روش استفاده از سرکه چوب، از طریق کودآبیاری (همراه با آب آبیاری) است تا مستقیما در ناحیه ریشه قرار گیرد.
در باغات (پسته، مرکبات و ...): ۶۰ تا ۸۰ لیتر در هکتار.
در زراعت (گندم، زعفران و ...): ۲۰ تا ۴۰ لیتر در هکتار.
بهترین زمان استفاده از سرکه چوب، در طول فصل رشد و به ویژه در خاک هایی است که با مشکل شوری، قلیائیت و یا آلودگی به نماتد مواجه هستند.
قیمت سرکه چوب به عواملی چون کیفیت فرآیند تولید (پیرولیز)، درجه خلوص، غلظت ترکیبات آلی و برند تولید کننده بستگی دارد. سرمایهگذاری روی یک محصول باکیفیت و استاندارد مانند ماکس وود، با توجه به عملکرد چندگانه آن (اصلاح کننده، محرک رشد و کنترل کننده آفات)، در نهایت باعث کاهش هزینههای کلی باغداری و افزایش سودآوری می شود.
با توجه به تنوع محصولات و نیازهای متفاوت هر باغ، برای اطلاع از قیمت دقیق و دریافت مشاوره تخصصی جهت انتخاب بهترین راهکار برای باغ خود، توصیه میشود با کارشناسان فروش شرکت به رشد کویر رفسنجان تماس حاصل فرمایید. شما میتوانید برای خرید اینترنتی یا حضوری محصولات، از طریق راههای ارتباطی شرکت اقدام نمایید.
سوالات متداول
بله، اما با احتیاط فراوان و در رقت بسیار بالا. به دلیل خاصیت اسیدی قوی، باید آن را با نسبت حداقل ۱ به ۵۰۰ (یک قسمت سرکه چوب در پانصد قسمت آب) رقیق کرده و کم کم برای آبیاری گلدان ها استفاده نمود.
تولید سرکه چوب یک فرآیند صنعتی و نیازمند تجهیزات تقطیر خاص (کوره پیرولیز) است تا دود حاصل از سوختن چوب به صورت کنترل شده جمعآوری و مایع شود. تهیه آن در شرایط خانگی امکانپذیر نیست و توصیه نمی شود.
بله، بسیار مفید است. با توجه به اینکه اکثر باغات پسته در خاک های قلیایی و شور قرار دارند و با مشکل نماتد نیز مواجه هستند، سرکه چوب میتواند به کاهش pH خاک، افزایش جذب ریزمغذیها و کنترل نماتد کمک شایانی کند.
بله، بزرگترین خطر، استفاده بیش از حد یا با غلظت بالا است. خاصیت اسیدی قوی آن در صورت مصرف نادرست میتواند به ریشههای گیاه آسیب زده و میکروارگانیسمهای مفید خاک را نیز از بین ببرد. همیشه باید طبق دوز توصیه شده مصرف شود.
عضویت در خبرنامه بهرشد کویر رفسنجان